Archief van
Tag: DLM

Boekentafel December 2021

Boekentafel December 2021

Het Leescomite keurt elke maand een aantal boeken in het Nederlands, Engels, Frans en Duits. De goedgekeurde boeken komen op de boekentafel en kunnen vanaf de eerste zaterdag van de maand worden geleend. Voor deze boeken geldt dat de uitleenperiode van 3 weken gedurende het eerste jaar na de aanschafdatum niet kan worden verlengd.

Please wait while flipbook is loading. For more related info, FAQs and issues please refer to DearFlip WordPress Flipbook Plugin Help documentation.

Les années (De Jaren)

Les années (De Jaren)

Lezerservaring door: Juke Willink

Les années (De Jaren – B5251) geschreven door Annie Ernaux, uitgegeven door Gallimard

Niet een heel gemakkelijk te lezen boek. Ik vond het frustrerend van slechts enkele van vele genoemde films en Franse celebreties gehoord te hebben. Daar heb ik me bewust over heen gezet. Ik raakte al snel geboeid door Ernaux’ beeldende en boeiende beschrijving van “onze” geschiedenis. De politieke geschiedenis van De Gaulle tot Sarkozy kon ik me herinneren. Ernaux observeert en documenteert met één hoofdpersoon = de tijd.  Zij brengt chronologisch ordening aan in de verzamelde herinneringen, gebeurtenissen en nieuwsfeiten.

Hieronder vat ik deze geschiedenis samen aan de hand van een aantal mij aansprekende voorbeelden die Ernaux beeldend memoreert uit het leven tussen 1945 – 2006.

Wat is er intussen veel gebeurd!

Ernaux, geboren in 1940, groeit op het Normandische platteland in een arbeidersmilieu van waaruit  haar ouders zich opwerken tot kleine middenstand (café annex winkel van sinkel). Ernaux mag, anders dan in dit milieu toen gewoon was, doorleren, studeert en verdient haar brood als docent middelbare school, kortom ontgroeit haar vroegere milieu met “mensen zoals wij” en klimt hogerop op de maatschappelijke ladder.

Ernaux probeert in haar boek de wereld om haar heen tussen 1945 en 2006 te begrijpen door naar zichzelf te kijken en zich zelf te begrijpen door naar de wereld te kijken. Het gaat haar om de kloof tussen heden verleden (= de tijd), en evenzeer ook de kloof tussen (vrijgevochten) individu (= klein) gemeenschap(= groot).

“De jaren” is zo een mengvorm van autobiografie, sociologie en geschiedenis, licht afstandelijk, observerend geschreven in een neutrale objectieve vorm zonder gebruik van het persoonlijk voornaamwoord “ik”. Met een beschrijving van foto’s komt de verteller even in beeld, haar gezin met de beschrijving van de herhaalde jaarlijkse familielunch.

Ernaux wil aan de hand daarvan het collectieve geheugen terugvinden in haar eigen herinneringen, haar eigen ervaring maken tot iets wat meer algemeen geldt. Het verhaal danst van het grote (Algerijnse oorlog, bomaanslagen in Parijs, stromend water boven de gootsteen) naar het kleine (yogurt met een smaakje, hoelahoep), van het algemene (Franse politiek) naar wat meer privé (abortus, echtscheiding).

Van een tijd kort na WO II van schaarste, van hunkeren naar verbetering en verhalen over de oorlog naar gaandeweg proeven aan welvaart, al was die ook toen niet evenredig verdeeld, met de bic-balpen, de fiets.

Opeens was er de consumptiemaatschappij, zonder nog verhalen over vroeger, meer over het nu = de solex, soep uit een pakje, mayo uit de tube, van metalen keukengerei naar plastic, elektrische huishoudelijke apparatuur, reclame op Radio Luxemburg.

Van De Gaulle (1959 -1969 “Je vous ai compris”) naar hoe van zelfsprekend vooruitgang werd met de auto,  formica tafels, antibiotica, voortgezet onderwijs, TV, LP, atoomenergie.

Van supermarkt met winkelmandje, naar hypermaché met winkelkar met een overvloed aan spullen, kopen op krediet, luxaflex, gerookte zalm met avocado, op zoek naar een beter leven. Maar ook gebrek aan ideeën, sleetsheid van geloofsovertuigingen.

Hoe seks alom tegenwoordig was, maar met angst voor zwangerschap en maatschappelijk met achterdocht bezien tot 1968: een nieuwe kans, vrije liefde, De schaamte voorbij!, de “pil”, beha-loos, recht op abortus. De Beatles met de zin om gelukkig te zijn, zelfverwezen-lijking,  de bevrijding om “ik” te zeggen. Alles wat voordien verboden, zondig was geweest, verdiende nu aanbeveling.

De consumptiemaatschappij van de zeventiger jaren = de idealen van mei ’68 werden omgezet in recht op spullen, zoals “ons” Tomado rekje en entertainment.

Met moeders die werk en moederschap combineren en proberen vrouwelijk en modieus te blijven, maar ook de economische crises.

Met in de tachtiger jaren allochtonen en migranten, banlieu jongeren, gesluierde vrouwen versus de mode van strak gelijnd en minirok, toename van de individuele vrijheid en plezier , zoektocht naar identiteit, onveranderlijke jeugdigheid, het recht op gezondheid.

Kinderen (vooral jongens) rekten hun jeugd door -verzorgd- thuis te blijven wonen. En de moeders hadden het gevoel door hen te verzorgen nog steeds in dezelfde tijd te leven.

Eigen scheiding = materiële onthechting met vrijheid als leidraad.

Van Giscard (rechts liberalisme)  naar Mitterand (links 1981 – 1995) en Le Pen.

De jaren negentig  waar nationale cohesie moest worden beschermd, met nieuwe begrippen als competitie, flexibiliteit, beursindexen, met arbeidsmigranten die zullen blijven. Met angst voor Aids. Iedereen in jeans. Sociale onrust, opgepookt door de media. De fax, het antwoordapparaat.

Met  jongerentaal en verbale lenigheid, gespreksonderwerpen als de PC, Mac, geheugen en programma’s, met distantie van de wereld en zonder terugblik op vroeger.

Met woorden als respect (= eis dat anderen zijn ego erkennen), angst voor onbestemd gevaar (tuig uit de banlieu, gekleurde terrorist).

Het nieuwe millennium: “vóór ons was er niets” = waar blijft de tijd?: geen geheugen meer voor het verleden, dus geen verhalen meer van vroeger. Met de mobiele telefoon, internet,  de barcode, freelance werk, bijstand.

Na 11/9 2001 angst voor terrorisme/ onveiligheid → oorlog tegen El Caida.

Overdaad aan koopwaar: flatscreen, dvd, Ipod.  Klonen, het Engels, websites.

2006: een laatste foto van Ernaux’ “knokkige” handen, met borstkanker achter de rug en de huiskat ingeslapen: “naarmate de tijd vóór haar objectief afneemt, breidt die zich verder terug naar achteren uit”.

Mooi gezegd, geldt dat ook voor ons??

 

 

 

Lezing Marjolijn van Heemstra – 26 september 2021 – 15.00

Lezing Marjolijn van Heemstra – 26 september 2021 – 15.00

Lezing van Marjolijn van Heemstra

In Lichtjaren heeft niemand haast


Tijd & Plaats

26 september 2021

15.00 | inloop vanaf 14.30

Damesleesmuseum, Nassauplein 15, Den Haag

Marjolijn van Heemstra neemt je mee op een intrigerende reis door de ruimte die we op aarde missen, en de ruimte die ons tegelijkertijd overal omringt. … Want terwijl de wereld benauwender wordt en ons leven gehaaster, ontdekte ze: in lichtjaren heeft niemand haast.

Zij is een Nederlandse schrijfster, theatermaakster en journalist. Marjolijn van Heemstra (1981) studeerde theologie met als doel conflictbemiddelaar te worden. Voor het zover kwam rolde ze het theater in en inmiddels werkt ze als dichter, schrijver, theatermaker, journalist en podcastmaker. Met haar dichtbundels en romans won ze verschillende literaire prijzen en haar laatste roman werd in acht landen vertaald.

Het Damesleesmuseum heeft van Marjolijn van Heemstra:

De Laatste Aedema ( A12222)

We noemen hem (A12730)

In lichtenjaren heeft niemand haast (A13197)

 

ENTREE: Leden 10,00 euro/ niet leden 15,00 euro. Aanmelden via info@damesleesmuseum.nl . Voor deze lezing kunt u het entreegeld bij binnenkomst (graag gepast) voldoen. I.v.m. de covid maatregelen zijn er beperkt kaarten beschikbaar. U wordt verzocht een bewijs van vaccinatie/testen/herstel mee te nemen.   

 

Boekentafel September 2021

Boekentafel September 2021

Het Leescomite keurt elke maand een aantal boeken in het Nederlands, Engels, Frans en Duits. De goedgekeurde boeken komen op de boekentafel en kunnen vanaf de eerste zaterdag van de maand worden geleend. Voor deze boeken geldt dat de uitleenperiode van 3 weken gedurende het eerste jaar na de aanschafdatum niet kan worden verlengd.

 

Please wait while flipbook is loading. For more related info, FAQs and issues please refer to DearFlip WordPress Flipbook Plugin Help documentation.

 

In Europa, Reizen door de twintigste eeuw

In Europa, Reizen door de twintigste eeuw

 

In Europa, Reizen door de twintigste eeuw (11320) door Geert Mak, uitgegeven door Atlas Contact

Geert Mak reisde in 1999 een jaar lang door heel Europa om de 20e eeuw te herbeleven en te kijken hoe Europa er aan toe was op het moment dat het de 21e eeuw zou binnenstappen.

Hij praat met mensen die getuigen waren van historische gebeurtenissen in de vorige eeuw of daarover uit betrouwbare bron gehoord hebben. Ook ontmoet hij mensen die hem vertellen hoe zij Europa op dat moment in 1999 ervaren.

Zijn reisverslag vult hij aan met passages van schrijvers die over die gebeurtenis, plaats of tijd al iets interessants verteld hebben. De literatuurlijst in het boek geeft je genoeg keus om nog meer over de geschiedenis van Europa te lezen.

Mak laat zien hoeveel er is gebeurd in Europa in de 20e eeuw, maar ook hoeveel er is gedaan door Europa om te komen tot het continent dat we nu zijn. Al lezende ga je telkens meer beseffen hoe ongelofelijk gevarieerd Europa is en hoe verschillende gebeurtenissen met elkaar samenhangen en elkaar beinvloeden.

Hij geeft de lezer daarmee niet alleen een geografisch, historisch en politiek perspectief, maar schetst ook een Europees verband. Mak is een groot verteller en weet op meesterlijke wijze een kleine anekdote te vertalen naar een groter historisch Europees verband. Door zijn verteltrant en de verbanden die hij legt, krijg je als lezer een veel bredere blik op de ontwikkeling van Europa.

Het boek blijft je boeien en verveelt niet. Je kan het meerdere malen stukje bij beetje lezen, en zelfs meenemen op vakantie in Europa als een historische reisgids. Een boek om wat vaker te herlezen. En aansluitend het vervolg hierop, ‘Grote verwachtingen, in Europa 1999-2019’.

Boekentafel Augustus 2021

Boekentafel Augustus 2021

Het Leescomite keurt elke maand een aantal boeken in het Nederlands, Engels, Frans en Duits. De goedgekeurde boeken komen op de boekentafel en kunnen vanaf de eerste zaterdag van de maand worden geleend. Voor deze boeken geldt dat de uitleenperiode van 3 weken gedurende het eerste jaar na de aanschafdatum niet kan worden verlengd.

Please wait while flipbook is loading. For more related info, FAQs and issues please refer to DearFlip WordPress Flipbook Plugin Help documentation.

Metropol

Metropol

Lezerservaring door: Monique Baardman

Metropol (D3025) geschreven door Eugen Ruge, uitgegeven door Rowohlt Verlag

De grootmoeder van Eugen Ruge, Charlotte, heeft haar leven lang met geen woord gerept over de periode die zij eind jaren ‘30 in Moskou doorbracht, een tijd waarin zij en haar man ternauwernood ontkwamen aan de Stalinistische zuiveringen. Slechts drie keer in zijn leven heeft kleinzoon Eugen een subtiele aanwijzing gekregen over haar verleden, maar hij kon die verborgen boodschappen en onverwacht opdoemende emoties nooit duiden.

Na de val van het IJzeren Gordijn werd het archiefmateriaal van de Sovjet-Unie stukje bij beetje toegankelijk, waardoor de kleinzoon inzage kon krijgen in het geheime dossier van zijn oma

Wat hij daar vond verbijsterde hem.

Als Duitse communisten waren Charlotte en haar tweede man in 1933 het Naziregime ontvluchtom in de Sovjet-Unie te gaan werken voor de geheime dienst van de Communistische Internationale. Ze werkten daar samen met talrijke enthousiaste communisten uit de hele wereld, met het ideaal van de wereldrevolutie voortdurend voor ogen.

Maar dan, in augustus 1936, beginnen de Moskouse Processen, waarbij Stalin enkele tegenstanders ter dood laat veroordelen. Deze overduidelijk georkestreerde showprocessen waren bedoeld om het grote publiek ideologisch te hersenspoelen en tevens om een alibi te hebben om grote aantallen (vermeende) partij-ontrouwen te liquideren. De Moskouse Processen vormden het startschot van de Grote Zuivering, de periode van staatsterreur die uiteindelijk naar schatting 700.000 mensen het leven heeft gekost.

In deze roman, die gebaseerd is op waargebeurde feiten, neemt Eugen Ruge de lezer mee in de gedachtenwereld van zijn grootmoeder Charlotte, van de overtuigde communiste Hilde Tal (de ex-vrouw van zijn stiefgrootvader) en van de militaire opperrechter Wassili Wassiljewitsch Ulrich, die in de periode 1936-1938 meer dan 31.000 doodvonnissen zou ondertekenen.

Het verhaal speelt zich grotendeels af in en rond hotel Metropol, het nog altijd bestaande luxehotel in het centrum van Moskou, waar Charlotte en haar man in 1936 geïnterneerd werden. Enkele jaren daarvoor hebben zij namelijk aan een kennis een grammofoon en enkele platen verkocht. Deze man bleek toevallig één van de ter dood veroordeelden van het eerste Moskouse Proces, en vanwege het toevallige contact met de veroordeelde staan beide echtgenoten nu onder verdenking van staatsvijandigheid. Zij worden gesommeerd hun vakantie op de Krim af te breken en worden vervolgens voor onbepaalde tijd geïnterneerd in hotel Metropol (waar overigens ook leden van het partijkader verblijven, zoals de rechter Ulrich)

In de maanden die zij in het hotel doorbrengen, zien ze vele vrienden, collega’s en kennissen daar opduiken, maar ze durven geen contact met hen te zoeken. Omgekeerd zoeken deze vrienden en bekenden ook geen toenadering tot hen. Iedereen kan een volksvijand zijn, en wanneer je je met zo iemand associeert kan dat over en weer fatale gevolgen hebben.

In de nacht horen Charlotte en haar man vaak voetstappen, deuren gaan open en dicht, maar als er dan de volgende ochtend plekken in de ontbijtzaal onbezet blijven is het zaak om geen vragen te stellen of om zelfs maar openlijk naar de lege stoelen te staren. De veiligste manier om met de verdwijningen om te gaan is om simpelweg de partijleugens te geloven, namelijk dat je vrienden of kennissen inderdaad volksvijanden en verraders bleken te zijn, en dus terecht vervolgd en gestraft zijn.

De partij kan zich immers niet vergissen, en Stalin al helemáál niet….

Maar in de loop van hun lange interneringstijd gaat het wringen bij Charlotte en haar man. Ja, wellicht dat ze zich bij deze of gene lelijk hebben vergist in hun karakter of in hun trouw aan het communistische ideaal. Dat is niet ondenkbaar. Maar het aantal mensen in hun eigen kring dat plotsklaps als verraders en ‘volksvijanden’ wordt gearresteerd, loopt schrikbarend op. Ze beginnen te twijfelen: ze konden toch niet zó weinig mensenkennis bezitten dat ze 80 à 90% van hun contacten totaal verkeerd hadden ingeschat?

En zelf zijn ze bovendien ook nog eens van mening dat zij onschuldig zijn, terwijl ze tegelijkertijd elk moment kunnen worden gearresteerd, dus stél nou eens dat hun kameraden in dezelfde situatie zitten als zijzelfDan betekent dat dat ze hun vrienden onterecht hebben verdacht, zoals die vrienden hen op hun beurt ongetwijfeld ook onterecht verdenken…

Voor Eugen Ruge was deze roman een experiment om zich te kunnen verplaatsen in zijn grootmoeder, om haar als het ware te herscheppen door van haar een romanfiguur te maken wier gedachten hij kon lezen. De waargebeurde feiten vormen het raamwerk van het boek, maar het gaat de kleinzoon hier vooral om wat zijn oma destijds gedacht en gevoeld zou kunnen hebben.

Beschreven wordt de innerlijke strijd van Charlotte, waarbij haar individuele onderscheidingsvermogen lijnrecht tegenover de leugens van het collectief, de Stalinistische partij, komt te staan.

Het gevolg van Charlottes innerlijke tweespalt, haar opkomende twijfels aan de partij en aan de communistische heilstaat, moesten (uit puur lijfsbehoud!) voor iedereen verborgen blijven, niet in de laatste plaats voor haarzelf… 

Eugen Ruge heeft met deze roman een verbijsterend en fascinerend boek geschreven over leugens en waarheid.

 

Nieuwsbrief juli 2021

Nieuwsbrief juli 2021

Please wait while flipbook is loading. For more related info, FAQs and issues please refer to DearFlip WordPress Flipbook Plugin Help documentation.

Boekentafel Juli 2021

Boekentafel Juli 2021

Het Leescomite keurt elke maand een aantal boeken in het Nederlands, Engels, Frans en Duits. De goedgekeurde boeken komen op de boekentafel en kunnen vanaf de eerste zaterdag van de maand worden geleend. Voor deze boeken geldt dat de uitleenperiode van 3 weken gedurende het eerste jaar na de aanschafdatum niet kan worden verlengd.

 

Please wait while flipbook is loading. For more related info, FAQs and issues please refer to DearFlip WordPress Flipbook Plugin Help documentation.

Wij zijn licht

Wij zijn licht

Lezerservaring door: Anja de Vries

Wij zijn licht (A13048)  geschreven door Gerda Blees, uit gegeven door podium uitgeverij

Nog niet eerder had ik van deze schrijfster gehoord, maar de titel van dit boek sprak me aan. De aanleiding tot het schrijven: een stukje in de krant over het overlijden van een vrouw in een spirituele woongroep in Utrecht. De auteur vertelde dat het bij haar bleef haken en dat ze daarom dit boek schreef: hoe het misschien zo heeft kunnen komen. Na het lezen was ik totaal verkocht. Wát een geweldig, origineel en indringend boek is dit!

Het gaat over de woongroep Klank en Liefde, die uit een kleine groep mensen bestond. Maar op het moment dat het boek begint, is er een groepslid overleden. Van zwakte door niet te eten. Want ze wilden er leven van het licht. Maar hoe doe je dat? Niet eten bijvoorbeeld. Tot de dood er op volgt. De dood van Elisabeth. Je kunt zeggen, dat zij de hoogste plek bereikt is: Ze is van licht. Maar de achterblijvers blijven vragen: als je niet ingrijpt, is dat dan moord? Of nalatigheid? Of zou ingrijpen een teken van ongeloof zijn?

Blees legt niet uit, maar elk hoofdstuk heeft een ander perspectief, oftewel een andere verteller, die het verhaal vanuit zijn of haar perspectief vertelt. Het verrassende is, dat de vertellers mensen, dingen en begrippen kunnen zijn. Elk van de 25 hoofdstukken begint met “Wij zijn”: Wij zijn de nacht, wij zijn de plaats delict, het dagelijks brood, de feiten, de buren, het verhaal.

Bij ‘ Wij zijn de nacht’ staat:

Als nacht van de wereld zijn wij niet snel van ons stuk gebracht, maar opvallend vinden we het wel, dat mensen in een land als dit vrijwillig honger lijden, met het voedsel letterlijk binnen handbereik.

Het is prachtig om te lezen hoe de verschillende “Wij zijn”-s de lezer een compleet beeld geven van de gebeurtenissen, de achtergronden, maar de vragen blijven door je hoofd zweven:

Wat vind ik? Kan het een ander aangerekend worden als een volwassene besluit te stoppen met eten? Is er dan sprake van nalatigheid? Waar eindigt individuele verantwoordelijkheid en gaat die over in gemeenschappelijke zorgplicht?

Dus, als je het boek uit hebt, ben je nog niet uitgedacht. En zelfs als je het een jaar geleden al gelezen hebt, zoals ik, ook dan komen er steeds weer nieuwe gedachten op. Ook omdat de zaak Ruinerwold aantoont, dat dit alles niet heel ver van ons bed is.

Gerda Blees en dit boek werden genomineerd voor de Libris Literatuurprijs in dit jaar. Helaas heeft ze de prijs niet gewonnen, maar onbekend is ze zeker niet meer.

#aanrader zeggen we dan op FB!